Start
Artykuły


Dopalacze Drukuj Email
Zobacz większe...

To nic innego, niż legalne narkotyki. „Dopalacze” to tylko określenie slangowe. W języku angielskim kryją się one pod nazwami: legal high, herbal high, smarts, boosters. Są to środki zastępcze, czyli substancje zażywane w celu wywołania efektu odpowiadającego zażyciu narkotyków. Działając jak narkotyki uzależniają również tak jaki i one. Wytwarzane są pod postacią proszków, mieszanin ziół, kadzideł, wyciągów, kapsułek i tabletek. W składzie chemicznym niektórych dopalaczy znaleziono trutkę dla szczurów, mielone szkło, nawozy chemiczne, rtęć, ołów. Dopalacze to trucizna! Ich zażycie może spowodować śmierć. Zaczynają działać już nawet po 1-5 minutach od zażycia, a efekt ich działania, w zależności od rodzaju, utrzymuje się od 0,5 godziny do nawet 20 godzin. Niektóre dopalacze mogą działać z „opóźnionym zapłonem” (po 5-6 godz.).

,p/>Można je podzielić, zgodnie z ich działaniem, na:
  • Energetyki,
  • Psychodeliki,
  • Halucynogeny,
  • Stymulanty,
  • Relaksujące,
  • Euforyzujące.

Napoje energetyczne

Dostępne prawie w każdym sklepie i niebudzące najmniejszych podejrzeń, zawierają niewielkie dawki substancji uzależniających. Te substancje to guarana i tauryna. Bezsenność, zaburzenia lękowe i depresja – to stany, do których może doprowadzić zażywanie guarany. Natomiast tauryna poprawia metabolizm na krótki czas oraz daje przypływ energii. Niestety, po pewnym czasie prowadzi do wyczerpania psychicznego i fizycznego oraz do depresji. Znane są przypadki osób, u których po odstawieniu napojów energetycznych, zaobserwowano typowe objawy abstynencji, jak w alkoholizmie, np.: drgawki, delirium, inne dolegliwości związane z odstawieniem używki.

Objawy zażywania

Niemożliwym jest podanie jednorodnego profilu osoby zażywającej dopalacze, ani spektrum objawów, po których od razu można wywnioskować, że to one za nimi stoją. Poniżej można odnaleźć przykładowe objawy mogące wskazywać na zażywanie substancji psychoaktywnych w ogóle. Trzeba pamiętać, że istnieje wiele rodzajów dopalaczy skoncentrowanych na wywoływaniu różnorodnych efektów, dlatego spektrum objawów może być bardzo rozległe i różniące się między sobą.

1. Wygląd zewnętrzny:

  • zmieniona blada i ziemista cera,
  • owrzodzenia w okolicach nosa,
  • spadek wagi,
  • zaniedbanie higieny,
  • przekrwione oczy, rozszerzone lub zwężone źrenice.

​2. Zachowanie:

  • duże wahania nastrojów,
  • nagła zmiana nawyków,
  • izolowanie się od bliskich,
  • napady złości, agresji,
  • napady euforii lub obniżonego nastroju,
  • problemy finansowe, wynoszenie przedmiotów z domu,
  • bełkotliwa mowa,
  • brak zainteresowania ulubionymi zajęciami.

3. Objawy chorobowe:

  • omdlenia,
  • osłabienia,
  • nagłe pogorszenie stanu uzębienia,
  • skoki temperatury,
  • nagłe zmiany ciśnienia,
  • wymioty,
  • bóle ciała,
  • wysięk nosa.

​4. Otoczenie:

  • ciężki, słodkawy zapach w pokoju,
  • fifki,
  • bibułki i urządzenia do robienia skrętów,
  • dziwny zapach ubrań,
  • pudełeczka, słoiki z nieznanymi substancjami,
  • miarki, łyżeczki z przebarwieniami.

Dlaczego niektóre nastolatki sięgają po narkotyki?

  • Ucieczka od problemów - Narkotyki mogą się wydawać sposobem na ucieczkę od nieprzyjemnej rzeczywistości i poradzenie sobie z problemami takimi, jak:nadmierne wymagania ze strony szkoły, rozpad rodziny czy trudności w relacjach z rówieśnikami.
  • Nuda - Poczucie nudy, brak atrakcyjnych sposobów spędzania wolnego czasu często skłaniają młodzież do sięgania po narkotyki, które stają się w ich przekonaniu, najciekawszym sposobem na wypełnienie czasu i poradzenie sobie z uczuciem znudzenia.
  • Poszukiwanie pobudzenia - Niektóre nastolatki wierzą, że używanie narkotyków może dawać przyjemne wrażenia fizyczne i psychiczne, a wprowadzenie się w stan silnego pobudzenia pozwala osiągnąć wspaniałe samopoczucie.
  • Poczucie pewności siebie w sytuacjach społecznych - Typową cechą młodych ludzi jest poczucie niepewności w sytuacjach społecznych i kontaktach towarzyskich. Niektórzy z nich widzą w narkotykach sposób na dodanie sobie odwagi i pewności siebie w relacjach z rówieśnikami.
  • Chęć przystosowania się do grupy - Branie narkotyków jest niekiedy rodzajem ceny, jaką się płaci za przynależność do grupy. Młodzi ludzie pragną być akceptowani przez rówieśników, chcą być postrzegani przez kolegów jako „fajni kumple”. Sięgają po narkotyki w przekonaniu, że pomogą im one w dopasowaniu się do grupy rówieśniczej. W sytuacji, gdy najbliżsi koledzy eksperymentują z narkotykami, przeciwstawienie się presji grupy może być bardzo trudne.
  • Ciekawość - Jednym z motywów eksperymentowania z narkotykami jest ciekawość, która jest naturalną cechą okresu dorastania. Nastolatki często sięgają po narkotyki, ponieważ są ciekawe efektów, jakie one wywołują.

Dlaczego nastolatki nie biorą narkotyków?

Większość nastolatków nie sięga po narkotyki lub podejmuje jedną próbę dla zaspokojenia ciekawości. Wiedza o tym, co ich zniechęca powstrzymuje, jest równie ważna, jak znajomość motywów sięgania po narkotyki. Wskazuje bowiem kierunki działań wychowawczych i profilaktycznych. A oto odpowiedzi nastoletnich uczniów uzyskane w amerykańskich badaniach ankietowych.

Co powstrzymuje młodzież prze sięganiem po narkotyki?:

  • Dezaprobata dla używania narkotyków wyrażana przez znaczące osoby z bliskiego otoczenia (rodziców, przyjaciół, krewnych innych dorosłych);
  • Strach przed konsekwencjami prawnymi (wejściem w konflikt z prawem);
  • Poważne traktowanie swojej przyszłej roli rodzica. Potrzeba bycia pozytywnym wzorcem dla własnych dzieci;
  • Orientacja na zrobienie kariery zawodowej. Używanie narkotyków może uniemożliwić zrealizowanie tych aspiracji życiowych;
  • Posiadanie wielu zainteresowań, aktywne spędzanie czasu wolnego (liczne hobby, dorywcza praca zarobkowa, wolontariat);
  • Brak pieniędzy na zakup narkotyków;
  • Złe doświadczenie z próbowaniem narkotyków (fatalne samopoczucie, nieprzyjemne objawy);
  • Przekonanie, że narkotyki rujnują zdrowie człowieka;
  • Obawa przed uzależnieniem się;
  • Obawa przed utratą kontroli nad sobą. Pod wpływem narkotyków można zrobić coś, czego później będzie się żałować.

Udowodniono, że największą moc chroniącą ma:

  • Okazywanie miłości i zainteresowania życiem dziecka (mów dziecku, że jest dla ciebie najważniejszą osobą, że zależy ci, by było zdrowe i szczęśliwe, poznaj jego przyjaciół, zainteresowania i sposoby spędzania czasu wolnego);
  • Dobre porozumiewanie się z dzieckiem (rozmawiaj z dzieckiem często, pytaj o jego zdanie, uważnie słuchaj, rozmawiaj także na trudne tematy – o narkotykach, alkoholu, dojrzewaniu);
  • Zdrowa dyscyplina (postaw jasne granice – wyraź zdecydowany sprzeciw wobec używania narkotyków i innych środków psychoaktywnych, podaj oczekiwania dotyczące godzin powrotu do domu, kontaktów z kolegami, sprawdzaj na co wydawane jest kieszonkowe, itp.);
  • Wspieranie dziecka (doceniaj wysiłki w osiąganiu celów, chwal dziecko za sukcesy i odpowiedzialność – podnosisz tym jego poczucie własnej wartości. Zapewniaj, że zawsze może liczyć na twoją pomoc w trudnych sytuacjach);

Aby rozmawiać z dzieckiem na trudne tematy nie trzeba być ekspertem, ale warto jednak dowiedzieć się więcej korzystając z wiarygodnych materiałów.

Co robić, gdy podejrzewamy, że dziecko używa „dopalaczy” lub narkotyków?

  • Nie zwlekaj. Zareaguj od razu, ale nie działaj pod wpływem emocji – porozmawiaj z dzieckiem;
  • Zapytaj o powody – dlaczego używa tych substancji;
  • Uświadom mu konsekwencje i zagrożenia związane z ich używaniem;
  • Porozmawiaj na temat nacisku i manipulacji ze strony grupy biorącej „dopalacze”;
  • Powiedz, że martwisz się o nie i że zawiodło twoje zaufanie;
  • Daj mu szansę poprawy, ale przyglądaj się uważnie postępowaniu;
  • Nie daj się przekonać argumentom dziecka, że to niegroźne, naturalne substancje,„bezpieczna alternatywa dla narkotyków” lub że to taka moda;
  • Jeżeli uznasz za konieczne wprowadź nowe zasady i konsekwencje (czasowe cofnięcie przywilejów, ograniczenie rozmów telefonicznych, kontaktów z rówieśnikami, dostępu do komputera, itp.);
  • Jeśli stwierdzisz, że zagrożenie jest poważne, szukaj pomocy u specjalistów (psycholog, pedagog szkolny lub terapeuta uzależnień);
  • Sprawdź czy w okolicy są sklepy z „dopalaczami”. Zawiąż koalicję z innymi rodzicami, porozmawiajcie o problemie w szkole – wspólnie łatwiej stawić czoła i znaleźć rozwiązanie.

Żródła:

 
Klaps to też przemoc Drukuj Email
Klaps to też przemoc


Zachowanie naszego dziecka wyprowadza nas czasem z równowagi do tego stopnia, że w zniecierpliwieniu lub złości dajemy mu klapsa. Jednak klaps to nieskuteczny sposób dyscyplinowania dziecka i nie służy jego zdrowemu rozwojowi.

Klapsy uczą, że lepiej jest kłamać – gdy dziecko popełni błąd lub zrobi coś złego, z lęku przed biciem będzie kłamało, na przykład zrzuci winę na młodszego brata.

Klapsy utrudniają myślenie – bicie budzi lęk, który zaburza myślenie i zapamiętywanie, jak należy się zachować, a czego robić nie wolno.

Klapsy uczą przemocy – bite dziecko uczy się, że silniejszy ma prawo bić słabszego, a problemy najlepiej rozwiązywać siłą.

Klapsy zaburzają rozwój dziecka – bicie przez najbliższe osoby odbiera dziecku odwagę życiową i sprawia, że dziecko staje się osobą niepewną, o niskim poczuciu własnej wartości.

Klapsy są atakiem na godność dziecka – a przecież każdy człowiek ma prawo do poszanowania jego godności i integralności, dziecko też.

Klapsy niszczą relacje – gdy dziecko boi się rodzica, nie zwróci się do niego o pomoc w trudnych sytuacjach. Skorzysta z rad rówieśników lub będzie szukać ucieczki od problemu np. w narkotyki lub alkohol.

Klapsy stają się coraz mocniejsze – bite dziecko przyzwyczaja się do klapsów i czasem wręcz udaje, że klaps nie boli („to wcale nie bolało!”). Aby uzyskać ten sam efekt rodzic nieświadomie może bić coraz mocniej.


Co zamiast klapsów?


Mów dziecku jak się czujesz w danej sytuacji, używaj formuły „Ja, mnie”, nie oceniaj charakteru dziecka.

  • (JA) Jestem zła, kiedy mówisz w ten sposób do siostry, nie podoba mi się to! Proszę, abyś ją przeprosiła.
  • (JA) Myślałam, że umrę ze strachu, jak wybiegłeś na ulicę.
  • Złości mnie, kiedy przeklinasz. (JA) Nie chcę, abyś tak mówił.

Dzieci, które wiedzą co czujemy, szybciej uczą się pożądanych zachowań, a także empatii.

Postępuj łagodnie, ale stanowczo

  • Nie podoba mi się, jak bawisz się jedzeniem. Jeśli nie chcesz jeść, podziękuj i odejdź od stołu.
  • Nie zgadzam się abyś mnie bił. Powiedz mi słowami, co cię zdenerwowało i co chcesz zmienić.
  • Nie wolno szarpać psa. Proszę abyś traktował go łagodnie.

Nie mów dziecku, że jest niemądre czy złe, ale np., że się niemądrze lub źle zachowało. Krytykując zachowanie (a nie osobę) nie niszczymy poczucia własnej wartości dziecka.

Przytrzymaj dziecko

Są sytuacje, kiedy trzeba użyć siły, np. gdy dziecko bije kogoś, wybiega na ulicę, wkłada palce do kontaktu. Trzeba wtedy mocno je przytrzymać i stanowczo powiedzieć: „Na to się nie zgadzam!”

Zastosuj „czas na uspokojenie”

Często pomaga krótkie odizolowanie dziecka – odesłanie na parę minut do pokoju/kącika, lub nakazanie, aby dziecko usiadło na specjalnym „fotelu do namysłu”. W tym czasie może się ono uspokoić, a my także mamy okazję, by ochłonąć.

Użyj metody naturalnych konsekwencji.

Nie jest dobrze zawsze chronić dziecko przed skutkami jego zachowań. Kiedy to tylko możliwe pozwólmy, aby odczuło konsekwencje swych działań lub zaniedbań. Dzięki temu nauczy się odpowiedzialności za swe czyny.

  • Połamałeś ze złości kredki. Przykro mi, ale nie kupię Ci nowych.
  • Nie chcesz zjeść obiadu, w porządku, ale następny posiłek będzie dopiero wieczorem.

Ustal kolejność

  • Teraz zjesz obiad, później obejrzysz film.
  • Kiedy odrobisz lekcje, pobawimy się w chowanego.

Czasem chodzi tylko o to, aby dziecko wiedziało, kiedy będzie mogło zrobić to, na co ma ochotę.

Daj szansę dokonania ograniczonego wyboru

Zaproponuj niejadkowi:

  • Wolisz kanapkę z serem czy z szynką?
  • Czy chcesz zjeść zupę z miseczki czy z talerza?

Zapytaj guzdrzące się dziecko:

  • Czy wolisz dzisiaj sztruksy, czy spodnie od dresu?
  • Chcesz najpierw włożyć piżamę, czy wolisz najpierw umyć zęby?

Unikniesz dzięki temu wielu konfliktów, gdyż dziecko, które „samo wybrało”, ma większą motywację do trwania przy swym wyborze. Jest to też nauka podejmowania decyzji, która sprawia, że czuje się ono mądre, ważne, samodzielne i odpowiedzialne.

Odwracaj uwagę

Często skutecznym sposobem, by zapobiec awanturze, jest odwrócenie uwagi małego dziecka:

  • O patrz, jaki ładny ptaszek, to sikorka, jak myślisz, dokąd leci?
  • Chodź pomożesz mi poukładać książki kucharskie, przy okazji wybierzemy jakiś przepis na obiad.

Przewiduj trudne sytuacje i przygotuj na nie dziecko.

Powiedz dziecku, jak powinno się zachować w określonych sytuacjach.

  • Idziemy do lekarza. Pamiętaj, że w poczekalni trzeba mówić ciszej, by nie przeszkadzać innym.
  • Dzisiaj przychodzą do nas goście. Po kolacji proszę, abyś się grzecznie pożegnał i bez napominania poszedł spać. Możesz posłuchać bajki na dobranoc, a jutro poczytam ci o kwadrans dłużej.

Pamiętaj, że dziecko szybko się nudzi. Przewidując wizytę w urzędzie lub długą podróż zaplanuj, jak urozmaicić mu ten czas:

  • Jazda pociągiem będzie trwała dość długo. Czy chcesz zabrać książeczki i gry do zabawy?
  • Zwykle w poczekalni długo się czeka. W co się po cichu pobawimy? A może zabrać ci książkę do poczytania?

Wprowadź zasady

Powinniśmy wskazywać dzieciom granice dopuszczalnych zachowań. Wprowadź wspólnie z dzieckiem proste zasady panujące w waszym domu i określ, jakie będą skutki ich łamania (nie mogą to być kary fizyczne, ale np. logiczne konsekwencje lub odebranie przywilejów); trzymaj się ustalonych zasad i pamiętaj, że obowiązują one też dorosłych domowników!

Kary to przykra, choć czasem potrzebna część dyscypliny

Aby nie działać pod wpływem złości, możemy wcześniej zastanowić się nad karami za małe i za poważne przewinienia. Dzięki temu wyeliminujemy klapsy, a kara będzie rozsądna, proporcjonalna do przewinienia. Dziecko powinno czuć, że jest sprawiedliwa.

Za mniejsze przewinienia możemy zastosować:

  • kilka minut w odosobnieniu lub na „fotelu do namysłu” (minuta na każdy rok życia dziecka)
  • skrócenie wieczornego czytania
  • odwołanie przyjemności takich jak zabawa z kolegami

Za poważniejsze przewinienia:

  • zakaz oglądania telewizji, grania w gry komputerowe przez określony czas
  • odwołanie pójścia do kina lub na przyjęcie urodzinowe
  • wstrzymanie kieszonkowego

Pamiętaj, by nie dawać kar, które obrzydzą dzieciom daną czynność, np. : za karę pozmywasz naczynia, za karę będziesz czytał przez godzinę, za karę masz wyprowadzić psa.


Przede wszystkim: DOSTRZEGAJ I CHWAL DOBRE ZACHOWANIE. Dzieci bardzo chcą być chwalone. Będą się starały, aby uzyskać twoją aprobatę.


Gdy ogarnia nas złość

Jedną z głównych przyczyn bicia dzieci jest to, że nie umiemy radzić sobie z własną złością. Złość jest uczuciem, które informuje nas, że dzieje się coś złego, na co się nie godzimy – i mobilizuje nas do działania. Złość staje się problemem, gdy jest nieodpowiednio wyrażana.

Celem dojrzałego wyrażenia złości jest zakomunikowanie, że dana sytuacja nam nie odpowiada, rani nas, narusza nasze interesy – i próba mądrego rozwiązania problemu.

Jak dojrzale wyrażać złość?

Słownie (ustnie lub pisemnie) – nie poprzez rękoczyny lub inne destrukcyjne działania

  • Przeszkadza mi, gdy włączasz głośną muzykę. Ścisz ją proszę.
  • Zwracamy się do Państwa z prośbą o usunięcie butów z wspólnej klatki schodowej
Grzecznie – grzeczny język, intonacja, wyraz twarzy.

  • Proszę, abyś zabrał swój plecak z przedpokoju.

Konstruktywnie – zaproponuj konkretne rozwiązanie:

  • Weź szmatkę i zetrzyj rozlane mleko.

W stosunku do osoby, która złość wywołała – nie wobec zastępczych obiektów, np. po konflikcie z szefem, który nas zdenerwował, nie krzyczymy na dziecko, że zrobiło błąd w zeszycie.


Cierpliwie i spokojnie uczmy dzieci, jak właściwie postępować i żyć. Gdy będziemy mądrze je wychowywać, klapsy nie będą nam potrzebne, a dzieci będą zdrowe emocjonalnie i szczęśliwe.

 
Dziecko uzdolnione w przedszkolu Drukuj Email

W języku potocznym słowa „zdolne"i „utalentowane" używane są zamiennie. Obecnie najbardziej popularna jest definicja Marlanda, która mówi: „zdolne i utalentowane są dzieci oraz młodzież przejawiająca w przedszkolu, szkole podstawowej, lub średniej jawne lub potencjalne zdolności, stanowiące dowód wysokiej klasy możliwości intelektualnych, twórczych, organizatorskich, naukowych czy artystycznych”.

Na rozwój zdolności istotny wpływ mają nie tylko geny przekazywane z pokolenia na pokolenie, ale także dom rodzinny, atmosfera wychowawcza w rodzinie, przedszkolu, szkole.

Rozwój zdolności jest ściśle związany z etapami rozwoju dziecka. W okresie przedszkolnym różnice między dziećmi zdolnymi, a przeciętnymi nasilają się, dlatego też, właściwe oddziaływania wychowawcze mogą wpłynąć korzystnie na dalszy jego rozwój.

Przedszkole realizuje ważne zadania wychowawcze, ale stanowi także, pierwszy szczebel społecznego systemu edukacji dla dzieci w wieku 3 do 6 lat.

Nadrzędną wartością edukacji przedszkolnej jest rozwój dziecka uwzględniający jego możliwości rozwojowe. W wieku przedszkolnym następuje intensywny rozwój fizyczny, umysłowy i społeczno – moralny. Kształtuje się osobowość dziecka. Rozwijają się jego zdolności. Najwcześniej, pojawiają się zdolności matematyczne i artystyczne, zwłaszcza muzyczne i plastyczne.

    Cechy dziecka zdolnego, typowe dla wieku 5 – 7 lat, wyróżniające dziecko zdolne spośród innych to:

  • Łatwe zapamiętywanie i uczenie się nowych rzeczy, natychmiastowe zrozumienie problemów. - Zadawanie pytań, zainteresowanie światem, bystra obserwacja i spostrzegawczość.

  • Wykonywanie zadań umysłowych z przyjemnością. Umiejętność skupienia uwagi przez długi czas na tym, co dziecko interesuje. W nielicznych przypadkach dzieci ujawniają już konkretne zainteresowanie i uzdolnienia kierunkowe.

  • Wymyślanie nowych zabaw, opowiadań, sytuacji realnych i abstrakcyjnych. Ciekawe, oryginalne pomysły, bogata wyobraźnia, potrzeba wyrażania myśli lub emocji za pomocą różnych form plastycznych, w formie słów, ruchu lub muzyki.

  • Niezależna postawa wobec innych. Potrafi bronić swoich racji, samodzielności w pracy.

    Posiadanie trzech powyższych cech oznacza, że dziecko ma szansę być w przyszłości jednostką wybitną. Dziecko zdolne, nie rozpoznane w porę i nie otoczone właściwą opieką ze strony domu, przedszkola czy szkoły, nie wykorzysta w pełni wrodzonych predyspozycji.

    Rozwój dzieci w młodszym wieku szkolnym charakteryzuje się pojawieniem różnych zdolności, które bywają nierównomiernie rozwinięte. Istnieją bowiem między dziećmi różnice indywidualne. Można już jednak obserwować uzdolnienia ogólne do których zalicza się: inteligencję, spostrzegawczość, sprawność myślenia, pamięć, zręczność, wyuczalność oraz zdolności specjalne, tj. matematyczne, muzyczne, plastyczne, techniczne, sportowe itp.

    Dzieci zdolne (obojętnie w jakim są wieku) różnią się od swoich rówieśników, zarówno pod względem psychofizycznym jak i poznawczym. Dzieci zdolne ze względu na specyficzne właściwości intelektualne i osobowościowe mają od swych rówieśników odmienne potrzeby. Zaspokojenie tych potrzeb wymaga odpowiedniego nauczania, a więc organizowania zajęć dodatkowych, indywidualizacji procesu kształcenia, prowadzenia nauczania wielopoziomowego oraz kształcenia metodami wyzwalającymi aktywność. Należy jednak pamiętać, że jednocześnie dzieci te mogą być: nadpobudliwe, niedojrzałe emocjonalnie, mogą czuć się w grupie rówieśniczej samotne i mieć problemy z nawiązaniem kontaktów z rówieśnikami.

      Jak rozpoznać dziecko zdolne?

      Według G.Lewisa dziecko uzdolnione wykazuje następujące cechy ogólne:

    • uczy się chętnie i łatwo,
    • ma dobrą pamięć,
    • posiada rozległą wiedzę ogólną,
    • zadaje mnóstwo pytań stanowiących problem,
    • zagłębia się w szczególnie interesujące go dziedziny i zajęcia,
    • wykazuje dużą ciekawość,
    • ma żywą i twórczą wyobraźnię,
    • z rozmysłem stawia sobie nowe wyzwania, wyszukuje problemy i rozwiązania,
    • ma niezwykłe i autentyczne poczucie humoru,
    • posługuje się poprawnym językiem i wyszukanym słownictwem,
    • woli pracować samodzielnie,
    • łatwiej nawiązuje kontakty z ludźmi,
    • znajduje zarówno przyjemność, jak i wyzwanie w czysto intelektualnych dążeniach,
    • wykazuje zdolności przywódcze,
    • wykazuje wzmożoną i głęboką wrażliwość na cudze i własne uczucia,
    • jest idealistą z dużym poczuciem sprawiedliwości,
    • wykazuje niezwykle emocjonalną głębię i intensywność uczuć i zachowań,
    • ma wysokie wymagania względem siebie i innych, jest perfekcjonistą,
    • wykazuje wysoki poziom oceny moralnej.

    Należy jednak pamiętać o tym, że dziecko utalentowane nie musi wykorzystywać wszystkich wymienionych cech. Jednym ze sposobów odkrywania wybitnie uzdolnionych dzieci jest rozmowa z ich rodzicami. Oczywiście nie oznacza to, że wszystkie dzieci wybitne są od razu rozpoznawane jako takie przez swoich rodziców. Wskaźnikiem może być to, iż wiele utalentowanych dzieci zaczyna bardzo wcześnie czytać (choć, to, że dziecko nie czyta wcześnie, nie przesądza o braku zdolności), jednak ta wcześnie zdobyta umiejętność prawie zawsze gwarantuje wybitne uzdolnienia. Kolejną umiejętnością, którą posiadają uzdolnione dzieci jest układanie puzzli, zdolność obserwacji otaczającego świata.

    Dzieci zdolne szybko zapamiętują różnorodne treści, uczą się chętnie i z przyjemnością, potrafią skupić uwagę przez dłuższy czas na tym samym, co je interesuje. Mają bogatą wyobraźnię, są ciekawe świata, mają oryginalne pomysły, potrafią bronić swoich racji. Dobry nauczyciel znający swoich wychowanków, dysponujący znacznym dorobkiem w pracy, wysokimi umiejętnościami, wnikliwą obserwacją sposobu uczenia się i myślenia oraz zachowania się dzieci, może z łatwością wyodrębnić zdolne jednostki i właściwie pokierować ich rozwojem. Istnieje coś bardziej niespotykanego, coś o wiele lepszego niż zdolności. „To jest zdolność rozpoznawania zdolności.” (E. Humbart – psycholog) W celu udzielenia nauczycielowi pomocy w ocenie, czy dziecko jest wybitnie zdolne, powstają kwestionariusze umiejętności uczniów. Do najbardziej znanych należy kwestionariusz autorstwa S.R.Lay'a.

      Bierze się w nich pod uwagę następujące cechy:

    • sprawności językowe na wysokim poziomie,
    • wyjątkowa umiejętność wnioskowania,
    • szybkie tempo procesów myślowych,
    • znakomita pamięć,
    • zainteresowanie prowadzeniem obserwacji,
    • niezwykła zdolność koncentracji uwagi,
    • stawianie wielu oryginalnych pytań,
    • wysuwanie wielu oryginalnych i niezwykłych sugestii,
    • umiejętność dostrzegania i rozwiązywania problemów,

    • szeroki zakres zainteresowań czytelniczych,
    • brak wytrwałości w wykonywaniu zadań rutynowych.

    (Zastosowanie kwestionariuszy daje najlepsze rezultaty wówczas, gdy są one wykorzystane do oceny zdolności wszystkich dzieci w grupie.) Wszelkie działania przedszkola czy szkoły w promowaniu, nauczaniu i wychowaniu dzieci zdolnych, są w pełni skuteczne, jeżeli są zintegrowane z pracą wychowawczą w domu. Dlatego też konieczna jest wzajemna współpraca i wspieranie dziecka zdolnego oraz poszukiwanie optymalnych form opieki nad jego rozwojem. Wskazane jest, aby w przedszkolu czy szkole dziecko uznane za zdolne lub za takie, które przejawia zdolności w pewnym kierunku było: inspirowane do podejmowania dodatkowych działań, zachęcane do udziału w konkursach, aby utrzymywany był wysoki poziom trudności stawiany dziecku, aby nauczyciel wskazywał rodzicom jak należy pogłębiać wiedzę ich dziecka i jak rozwijać zainteresowania. Rozwój każdego dziecka jest inny. Rodzice mają największe możliwości otworzenia dziecku drogi, po której będą razem z nim kroczyć i wspierać je w rozwoju. W każdym dziecku drzemie jakiś talent, im wcześniej zauważony i wspierany przez rodziców, tym lepiej dla dziecka. Zatem odpowiednie zewnętrzne warunki, stosunek do nich osób dorosłych, wytworzona przez nich atmosfera emocjonalna to czynniki, które mają istotny wpływ na to, czy, tkwiące w dziecku właściwości ujawniają się i czy jego wewnętrzne motywy ciekawości i eksploracji uruchomią wiele rodzajów jego twórczej aktywności-zdolności. Wiadomo, że jedne z najwcześniej dających się rozpoznać zdolności u dzieci w wieku przedszkolnym to zdolności matematyczne.

      Dziecko takie, które ma „talent” matematyczny:

    • od najmłodszych lat szybko operuje cyframi i liczbami,
    • oblicza wszystko raczej skrótami aniżeli długimi, nudnymi sposobami,
    • przejawia prawdziwe zainteresowania różnymi działami matematyki,
    • jasno formułuje myśli,
    • żąda konkretnych dowodów,
    • wykazuje wytrwałość i upór w rozwiązywaniu zadań,
    • chętnie eksperymentuje i wymyśla ciekawe doświadczenia,
    • konsekwentnie dąży do celu,
    • ma dużą podzielność uwagi,
    • wyciąga logiczne i precyzyjne wnioski,
    • potrafi zdobyte wiadomości i umiejętności wykorzystywać w praktyce,
    • ma mocno rozwiniętą wyobraźnię,
    • myśli abstrakcyjnie, - jest spostrzegawczy i szybko kojarzy fakty,
    • interesuje się różnymi zjawiskami, potrafi zaskakiwać wiedzą w tym kierunku,
    • interesuje się komputerem, potrafi z niego korzystać,
    • pracuje szybko i sprawnie, wyprzedzając kolegów z grupy,
    • wykonując zadanie często poszukuje własnych rozwiązań,
    • zawsze odczuwa satysfakcję z pokonywanych trudności, rzadko wycofuje się, dąży uparcie do celu,
    • potrafi długo skupić się nad problemem,
    • ma badawcze podejście do każdego zagadnienia,
    • potrafi logicznie myśleć,
    • chętnie bierze udział w zajęciach, zabawach, w których może się popisać posiadaną wiedzą,
    • dobrze planuje swoją pracę,
    • ma zdolności manualne, lubi układać puzzle, klocki.